SİTE APARTMAN YÖNETİMİ VEREN Şİ,RKETLERDE KDV ORANI?

Masraf Yansıtması ve KDV: Gelir İdaresi Özelgesi Ne Diyor?

Ticari hayatın içinde özellikle alışveriş merkezleri, site yönetimleri ve büyük ölçekli işletmelerde sıkça karşılaşılan uygulamalardan biri de yönetim şirketleri tarafından yapılan giderlerin asıl işletmeye yansıtılmasıdır. Ancak bu işlemlerde Katma Değer Vergisi (KDV) uygulaması zaman zaman tereddütlere neden olabilmektedir. Gelir İdaresi Başkanlığı, 28.06.2022 tarih ve 64597866-105[229]-10676 sayılı özelgesi ile bu konuya açıklık getirmiştir.

Bilindiği üzere 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 1/1 maddesinde, Türkiye’de ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti kapsamında yapılan teslim ve hizmetlerin KDV’ye tabi olduğu hüküm altına alınmıştır. Aynı Kanunun 20’nci maddesinde ise teslim ve hizmet işlemlerinde matrahın, bu işlemlerin karşılığını teşkil eden bedel olduğu ifade edilmiştir.

Gelir İdaresi söz konusu özelgede “yansıtma” kavramını da açık şekilde tanımlamaktadır. Özelgede yer alan ifadeyle;
“Yansıtma; ticari faaliyet kapsamında bir işlemin yapılmaması, yapılan iş ve işlemlerde bir gelir elde etme veya kar ve zarar beklentisini taşıyacak herhangi bir unsurun bulunmaması, yasal uygulamalar nedeniyle muhatap olunan ya da diğer bir işletme adına ödeme veya tahsilat yapılması durumlarında yapılan ödeme veya tahakkuk eden bedellerin asıl muhatabına aktarılmasını ifade etmektedir.”

Dolayısıyla bir faturanın yansıtma faturası sayılabilmesi için giderin aslında faturayı alan taraf tarafından karşılanması gereken bir masraf olması gerekmektedir. Bu nedenle bir işletmenin kendi faaliyetinin maliyetine girmesi gereken bir gideri yansıtma faturasıyla başka bir işletmeye aktarması mümkün değildir.

Özelgede yapılan değerlendirmeye göre, bir şirket adına yapılan masrafların aynen aktarılması durumunda düzenlenecek yansıtma faturasında giderin KDV karşısındaki durumu esas alınacaktır. Gelir İdaresi bu hususu şu şekilde ifade etmektedir:
“Şirketiniz adına yapılan masrafların aynen aktarılması söz konusu olduğunda masrafın aktarılmasına yönelik olarak düzenlenecek yansıtma faturasında, yapılan giderlerin KDV’ye tabi olup olmadığı dikkate alınacak, KDV’ye tabi olmaması halinde KDV hesaplanmayacak, aynen yansıtılan gider KDV’ye tabi ise tabi olduğu orandan faturalandırılacaktır.”

Ancak bazı durumlarda giderler doğrudan yönetim hizmetinin maliyeti olarak değerlendirilmektedir. Özellikle yönetim, teknik, temizlik, güvenlik ve idari hizmetlere ilişkin giderler ile personel ücretleri, danışmanlık giderleri, ulaşım ve konaklama gibi harcamalar bu kapsamda kabul edilmektedir. Bu tür harcamalar için Gelir İdaresi özelgede şu değerlendirmeyi yapmaktadır:
“Resmi kurumlara yapılan ödemeler dışında yapılan harcamaların Şirketinize verilen hizmetin maliyeti olarak değerlendirilmesi ve bu maliyete eklenen sözleşme gereği ödenecek hizmet bedeli dahil toplam tutar üzerinden genel oranda (%20) KDV hesaplanması gerekmektedir.”

Sonuç olarak Gelir İdaresi Başkanlığı’nın söz konusu özelgesi, masraf yansıtması uygulamasında önemli bir ayrımı ortaya koymaktadır. Eğer gider gerçekten aynen aktarılıyorsa kendi KDV oranı uygulanacak; ancak gider verilen hizmetin maliyeti olarak değerlendiriliyorsa bu durumda hizmet bedeli ile birlikte genel oranda KDV hesaplanacaktır.

Bu nedenle özellikle yönetim hizmeti veren şirketlerin sözleşmelerini, gider belgelerini ve muhasebe kayıtlarını dikkatle değerlendirmeleri büyük önem taşımaktadır. Doğru bir KDV uygulaması, ileride yaşanabilecek vergi risklerinin de önüne geçecektir.

T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
Büyük Mükellefler Vergi Dairesi Başkanlığı
Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü

İlgide kayıtlı özelge talep formu ve ek dilekçede; mülkiyeti Şirketinize ait … Alışveriş Merkezinin yöneticilik faaliyetlerinin taraflar arasında imzalanan “Yöneticilik Sözleşmesi” kapsamında … tarafından yerine getirildiği, anılan firma tarafından gerçekleştirilen yönetim, teknik, temizlik, güvenlik ve idari masrafların, Şirketinize aylık olarak bire bir yansıtıldığı, yönetim firmasının Şirketinize verdiği hizmetler dolayısıyla sözleşmenin IV.2. maddesi gereği tüm aylık masraf ve giderlerin % 3’ü oranında hizmet bedeli aldığı, yönetici firma tarafından Şirketinize yansıtılan (sözleşmelere ait damga vergisi giderleri, personel ücret giderleri, danışmanlık giderleri, ulaşım ve konaklama giderleri ve sair tüm giderler) kısmen katma değer vergisinin konusuna girmeyen kalemlerden oluşabileceği gibi farklı katma değer vergisi oranlarına da tabi olabildikleri belirtilerek, farklı oranda katma değer vergisine tabi hizmetlerin birebir tarafınıza yansıtılmasında ve % 3 oranında alınan hizmet komisyonunda hangi oranda katma değer vergisi uygulanacağı hususunda tereddüt oluştuğundan Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.

3065 sayılı Katma Değer Vergisi (KDV) Kanununun;

-1/1 maddesinde, Türkiye’de ticari, sınai, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyeti çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin KDV’ye tabi olduğu,

-20 nci maddesinde, teslim ve hizmet işlemlerinde matrahın, bu işlemlerin karşılığını teşkil eden bedel olduğu, bedel deyiminin, malı teslim alan veya kendisine hizmet yapılan veyahut bunlar adına hareket edenlerden bu işlemler karşılığında her ne suretle olursa olsun alınan veya bunlarca borçlanılan para, mal ve diğer suretlerde sağlanan ve para ile temsil edilebilen menfaat, hizmet ve değerler toplamını ifade ettiği,

-24/b maddesinde, ambalaj giderleri, sigorta, komisyon ve benzeri gider karşılıkları ile vergi, resim, harç, pay, fon karşılığı gibi unsurların matraha dahil olduğu,

hüküm altına alınmıştır.